Lisenin ilk yılında haftalık çalışma planı nasıl kurulur?
LGS yılından sonra pek çok öğrenci 9. sınıfta ilk kez kimsenin takip etmediği bir haftayla karşılaşır. Matematik bölümümüzün 9. sınıflarla kurduğu basit haftalık plan.
8. sınıfın sonunda pek çok öğrenci, aylarca deneme sınavı ve dershane programıyla dolu bir yılı geride bırakır. 9. sınıfın ilk haftalarında ise beklenmedik bir boşluk yaşanır: kimse her akşam ne çalışılacağını söylemez. Ekim sonunda yapılan ilk yazılılarda notların düştüğü öğrencilerin çoğu, konuyu anlamadıkları için değil, çalışmayı planlamadıkları için zorlanır.
Matematik bölümü olarak 9. sınıflarla ilk ay birlikte bir haftalık plan kuruyoruz. Aşağıda bu planın nasıl kurulduğunu anlatıyorum; evde birlikte de deneyebilirsiniz.
Önce sabit olanları yazın
Bir A4 milimetrik kâğıda yedi sütun (günler) ve saat satırları çizin. İlk iş, değişmeyen şeyleri yazmaktır: okul saatleri, servis, kulüp ve spor, aile yemeği, uyku. Bu sütunlar dolduktan sonra öğrenci kendi haftasında gerçekte ne kadar boş zaman olduğunu ilk kez görür. Çoğu zaman sandığından azdır.
Ders çalışma bloklarını küçük tutun
9. sınıf öğrencisine akşam üç saatlik bir "ders çalışma" bloğu yazmak yerine, 40–50 dakikalık bloklar öneriyoruz. Her blok tek bir derse ve tek bir işe ayrılır: "Matematik — bugünkü dersin 6 sorusu", "Kimya — mol konusunun özeti". Blok bitince 10 dakika ara.
Bu küçük blokların iki faydası var. Birincisi, başlamak kolaydır; üç saati düşünmek insanı erteletir, kırk dakikayı değil. İkincisi, akşamın sonunda neyin yapılıp neyin yapılmadığı nettir.
Aynı gün tekrar kuralı
Planın merkezinde tek bir kural var: o gün derste işlenen her konu, aynı akşam en az on beş dakika tekrar edilir. Matematikte bu, dersteki örneklerin benzerinden birkaç soru çözmek demektir. Fen derslerinde, deney defterindeki notları temize çekmek ve grafiği yeniden çizmek.
Bu kuralın gücü küçük olmasındadır. Haftada beş gün, günde on beş dakika, birikerek yazılı haftasındaki panik gecelerinin yerini alır.
Hafta sonu: bir blok geriye, bir blok ileriye
Cumartesi ya da pazar, haftanın tekrarına bir blok, gelecek haftaya hazırlığa bir blok ayrılır. Hafta sonunun geri kalanı boştur ve boş kalmalıdır. 9. sınıf öğrencisinin dinlenmesi, spor yapması ve arkadaşlarıyla zaman geçirmesi planın parçasıdır, planın dışında kalan bir lüks değil.
Planı her pazar birlikte okuyun
Plan bir kez yazılıp asılınca işe yaramaz. Pazar akşamı on dakika, öğrenciyle birlikte geçen haftaya bakın: hangi bloklar yapıldı, hangileri kaydı, neden? Amaç azarlamak değil, planı gerçek haftaya uydurmaktır. Üçüncü haftadan sonra çoğu öğrenci planı kendisi günceller.
Telefon nerede duracak?
Çalışma blokları sırasında telefonun başka bir odada olması, planın en zor ama en etkili kuralıdır. Okulumuzda ders saatlerinde telefonlar sınıftaki dolapta durur; evde de aynı düzeni kurmak öğrencinin işini kolaylaştırır.
Planın kendisi mükemmel olmak zorunda değil. Önemli olan, öğrencinin kendi zamanını ilk kez dışarıdan görmesi ve bunu yönetebileceğini fark etmesi. Lise dört yılının en kalıcı kazanımlarından biri budur.
